Big Five model en persoonlijkheidsvragenlijsten

De Facet5 persoonlijkheidsvragenlijst is gebaseerd op het Big Five model. Dit model wordt door de meeste persoonlijkheidspsychologen als het best beschikbare model gezien om persoonlijkheid te beschrijven.

Het Big Five model is het eindresultaat van veel theoretisch onderzoek om menselijke persoonlijkheidseigenschappen te categoriseren. Na veel studies in meerdere landen en talen, kwamen wetenschappers uiteindelijk uit op vijf elementaire persoonlijkheidseigenschappen. De term is in 1981 door de Amerikaan Lewis Goldberg bedacht. Deze vijf eigenschappen zijn voor iedere persoon weer te geven op een schaal die zich uitstrekt tussen twee tegengestelde extremen.

De factoren die door Facet5 persoonlijkheidsvragenlijst worden gemeten zijn:

Zijn alle persoonlijkheidsvragenlijsten dan gebaseerd op het Big Five model?

In onderstaand overzicht staan de meest gebruikte persoonlijkheidsvragenlijsten in Nederland. Zij meten de volgende aspecten van het Big Five model:

In deze tabel valt op dat de bovenste vragenlijsten allen zijn gebaseerd op het Big Five model. Voor de andere vragenlijsten geldt dat zij geen volledig beeld geven van persoonlijkheid en zijn gebaseerd op verouderde of niet gevalideerde modellen. Bovendien zijn Facet5 en de andere Big Five persoonlijkheidsvragenlijsten zogenaamde ‘trait-based’ vragenlijsten: de scores op de vijf factoren zijn weergegeven op een continuüm. Dit in tegenstelling tot de zogenaamde ‘type-based’ persoonlijkheidsvragenlijsten, zoals MBTI en Insights, waarin een persoon een specifieke typering krijgt. Iemand is of introvert of extravert, ofgeel of rood.

Persoonlijkheidstest of persoonlijkheidsvragenlijst?

Er is een principieel verschil tussen een test en een vragenlijst. Voor een test kan je slagen of falen. Voor het testen van intellectuele capaciteiten is een capaciteitentest geschikt. Antwoorden zijn goed of fout. Persoonlijkheid is echter per definitie niet goed of fout. Op basis van de antwoorden op een persoonlijkheidsvragenlijst bevindt iemand zich op een bepaald punt op een dimensie. Beschikt deze persoon meer of minder van een bepaalde eigenschap dan leidt dit tot een bepaalde voorkeursstijl. Facet5 is dus een persoonlijkheidsvragenlijst.